ڪراچي:اسپين، مراڪش کان لڳ ڀڳ 60 هزار لڏپلاڻ ڪندڙن جي سيوتا ۾ اچڻ کانپوءِ يورپي يونين جي ڪجهه ملڪن جي ردعمل کي “خودغرض، ورهاست پيدا ڪندڙ ۽ غيرقانوني” قرار ڏيندي سخت مذمت ڪئي آهي.
عملدارن موجب، 30 جولاءِ تي سيوتا پهتل لڳ ڀڳ سڀئي ماڻهو واپس مراڪش موٽايا ويا آهن، جڏهن ته اسپين جي گهرو وزير فرننڊو گرانڊي-مارلاسڪا ڇنڇر ڏينهن چيو ته فوتين جو انگ وڌي گهٽ ۾ گهٽ 67 ٿي ويو آهي.
هي صورتحال ان کانپوءِ سامهون آئي، جڏهن اٽلي عارضي طور اسپين سان يورپي يونين جي شينگن سرحدي معاهدي کي معطل ڪري ڇڏيو. اٽلي جي وزيراعظم جورجيا ميلوني انهن منظرن کي “حيران ڪندڙ” قرار ڏنو.
فنلينڊ ۽ ڊينمارڪ به اٽلي جي فيصلي جي حمايت ڪئي، جڏهن ته چيڪ جمهوريه جي وزيراعظم آندريج بابيش اسپين جي شينگن رڪنيت کي عارضي طور معطل ڪرڻ جو مطالبو ڪيو.
يورپي ڪميشن جي صدر ارسولا فان ڊير لاين ڏانهن لکيل خط ۾ اسپين جي وزيراعظم پيڊرو سانچيز چيو ته کيس ڪجهه يورپي حڪومتن جي رويي بابت “سخت ڳڻتي” آهي.
هن چيو ته اسپين 48 ڪلاڪن کان به گهٽ وقت ۾ سرحد تي مڪمل ڪنٽرول بحال ڪري ڇڏيو ۽ “يورپ جي مکيه سرزمين ڏانهن غيرمجاز اڳتي وڌڻ” کي روڪي ڇڏيو.
سانچيز چيو ته گهڻن ملڪن اسپين سان “حمايت ۽ يڪجهتي” جو اظهار ڪيو، پر ڪجهه حڪومتن “تعصب، ڪوڙين خبرن، اڻڄاڻائي يا سياسي مفادن” سبب اسپين تي حملا ڪرڻ جو رستو اختيار ڪيو، جڏهن ته سيوتا شينگن علائقي جو حصو ئي ناهي.
هن چيو، “يورپي يونين اهڙي خودغرض، ورهاست پيدا ڪندڙ ۽ غيرقانوني ردعمل جي متحمل نٿي ٿي سگهي.”
اسپين جي وزيراعظم يورپي يونين جي گهرو وزيرن جو فوري اجلاس گهرائڻ جو مطالبو ڪندي چيو ته اهو واضح ڪيو وڃي ته “يورپي يونين جي ٻاهرين سرحدن جي حفاظت سڀني ميمبر ملڪن جي گڏيل ذميواري آهي.”
ٻئي طرف، يورپي يونين جي 27 مان 22 ملڪن به هڪ کليل خط ذريعي هنگامي ڳالهين جو مطالبو ڪيو ۽ سيوتا جي صورتحال تي “سخت ڳڻتي” ظاهر ڪئي.
انهن ملڪن اسپين ۽ مراڪش جي ويجهي سهڪار کي ساراهيندي چيو ته لڏپلاڻ ڪندڙن جي تيزي سان واپسي لاءِ ٻنهي ملڪن جي گڏيل ڪوششون خوش آئند آهن، پر يورپي يونين جي گهرو وزيرن جي وڊيو ڪانفرنس ذريعي اسپين جي مدد، سرحد تي “اثرائتو ڪنٽرول” بحال ڪرڻ ۽ وڌيڪ غيرقانوني داخلا روڪڻ بابت اتفاق راءِ پيدا ڪرڻ ضروري آهي.
ڇنڇر تي برطانيا جي وزيراعظم اينڊي برنهم چيو ته هن اسپين جي وزيراعظم سانچيز سان ڳالهه ٻولهه ڪئي آهي ۽ برطانيا “جيڪا به مدد ڪري سگهي ٿو، فراهم ڪري رهيو آهي.”
خميس ڏينهن سيوتا ۾ شديد افراتفري ڏسڻ ۾ آئي، جڏهن اتر آفريڪا ۾ واقع هن اسپيني علائقي جون سرحدي نگرانيون بظاهر ناڪام ٿي ويون.
ڇنڇر تي پريس ڪانفرنس ڪندي گهرو وزير گرانڊي-مارلاسڪا چيو ته سيوتا ۾ صورتحال تقريباً معمول تي اچي وئي آهي.
هن چيو، “لڳ ڀڳ سڀئي لڏپلاڻ ڪندڙ سيوتا ڇڏي چڪا آهن،” جڏهن ته ڪاروبار به ٻيهر کلي ويا آهن ۽ صورتحال تقريباً مڪمل طور بحال ٿي چڪي آهي.
هن وڌيڪ چيو ته اسپين وڌيڪ غيرقانوني داخلا روڪڻ لاءِ سمنڊ ۾ هڪ هوا ڀرڻ واري حفاظتي رڪاوٽ (Inflatable Maritime Barrier) به قائم ڪرڻ شروع ڪري ڇڏي آهي.
جيتوڻيڪ زميني صورتحال بهتر ٿي رهي آهي، پر سياسي ۽ سفارتي اثر اڃا تائين ميڊرڊ ۽ ٻين يورپي گادي وارن شهرن تائين پکڙيل آهن.
شينگن علائقو يورپ جي 29 ملڪن تي ٻڌل اهڙو نظام آهي، جتي گڏيل سرحدن تي چيڪنگ ختم ڪئي وئي آهي.
اسپين ان ردعمل ۾ ميڊرڊ ۾ مقرر اطالوي سفير کي طلب ڪيو، جڏهن ته پرڏيهي وزير چيو ته کين “يورپي يڪجهتي گهرجي، نه ڪي سياسي نعريبازي.”
فرانس اسپين سان پنهنجي سرحد تي چيڪنگ سخت ڪري ڇڏي آهي ۽ ڇنڇر تائين پوليس جي نفري وڌائڻ جو اعلان ڪيو آهي.
پرتگال جي وزيراعظم لوئيس مونٽينيگرو چيو ته هو به سرحدي نگراني وڌيڪ سخت ڪرڻ تي غور ڪري رهيو آهي.
جرمني جي چانسلر فريڊرش ميرز چيو ته هو اسپين جي ان ارادي جي حمايت ڪري ٿو ته غيرقانوني لڏپلاڻ ڪندڙن کي يورپ جي سرزمين تي داخل نه ٿيڻ ڏنو وڃي، ۽ مراڪش کان مطالبو ڪيو ته “غيرقانوني لڏپلاڻ ڪندڙن کي فوري طور واپس وٺي.”
آمريڪا ۾ اسٽيٽ ڊپارٽمينٽ چيو ته هي واقعو اسپين جي لڏپلاڻ واري پاليسي جو سڌو نتيجو آهي، جڏهن ته آمريڪي صدر ڊونلڊ ٽرمپ صورتحال کي “تباهي” قرار ڏيندي چيو ته “اهو ڄڻ سوين هزارين ماڻهن طرفان ڪنهن ملڪ تي حملو لڳي رهيو آهي.”
اسپين پنهنجي ڪارروائين جو دفاع ڪندي سيوتا ۾ فوج، وڌيڪ پوليس، ڊرون، غوطه خور ۽ ٻيڙيون مقرر ڪيون آهن. ملڪ ميليلا ۾ به سيڪيورٽي وڌائڻ لاءِ فوج مقرر ڪئي آهي، جتي پڻ سوين غيرقانوني داخلا رپورٽ ٿيون.
لڏپلاڻ ڪندڙن جي اچڻ کانپوءِ سيوتا جو دورو ڪندڙ وزيراعظم پيڊرو سانچيز چيو ته هو مراڪش سان سرحد وڌيڪ مضبوط ڪرڻ تي غور ڪندو، جڏهن ته مراڪشي اختيارين سهڪار ڪري رهيا آهن.
يورپي يونين جي ڪمشنر ميگنس برونر اسپين جي پرڏيهي وزير جوزي مينوئل الباريس سان فون تي ڳالهائڻ کانپوءِ چيو ته “هڪ به ماڻهو يورپي يونين جي مکيه سرزمين تائين نه پهتو آهي.”
جون مهيني ۾ اسپين جي سپريم ڪورٽ فيصلو ڏنو هو ته سيوتا يا ميليلا پهچڻ جي ڪوشش دوران سمنڊ ۾ روڪيل لڏپلاڻ ڪندڙن کي قانوني ڪارروائي کان سواءِ سڌو مراڪش واپس نٿو موٽائي سگهجي.
اسپين لڏپلاڻ بابت نسبتاً نرم پاليسي رکي ٿو. اپريل ۾ حڪومت 5 لک غيردستاويزي لڏپلاڻ ڪندڙن کي قانوني حيثيت ڏيڻ جي منصوبي جي منظوري ڏني، جنهن سان هو باقاعدي روزگار واري نظام ۾ شامل ٿي سگهندا.
تبصرے بند ہیں۔