ڪراچي: چين پهريون ڀيرو سرڪاري وڊيو جاري ڪئي آهي، جنهن ۾ هڪ جديد ڊسٽرائر جنگي جهاز کي واءِ جي -20 هائپرسونڪ ميزائل فائر ڪندي ڏيکاريو ويو آهي.
هن قدم مان ظاهر ٿئي ٿو ته بيجنگ پنهنجي ڊگهي فاصلي تائين حملو ڪرڻ واري صلاحيت کي صرف چند جديد جنگي جهازن تائين محدود رکڻ بدران وڏي بحري ٻيڙي جي فليٽ تائين وڌائي رهيو آهي.
چين وٽ هن وقت لڳ ڀڳ 35 ٽائپ 052D ڊسٽرائر موجود آهن، جنهن سبب YJ-20 ميزائل اولهه پئسفڪ ۾ وڌيڪ وسيع خطرو بڻجي سگهي ٿو.
ماهرن جو چوڻ آهي ته هن ترقي سان آمريڪا ۽ ان جي اتحادي ملڪن لاءِ چيني جنگي جهازن جي نگراني ڪرڻ ۽ ڪنهن به تڪرار دوران پنهنجي هوائي جهاز بردار ٻيڙن (Aircraft Carriers) جي حفاظت ڪرڻ وڌيڪ ڏکيو ٿي سگهي ٿو.
هائپرسونڪ ميزائلن جي ٻيڙي ۾ واڌ
YJ-20 کي چين جي جهاز مخالف ميزائلن جي ذخيري ۾ سڀ کان اهم اضافن مان هڪ سمجهيو وڃي ٿو، ڇاڪاڻ ته اهو پيپلز لبريشن آرمي نيوي (PLAN) جي حملي واري طاقت ۾ نمايان واڌ آڻي ٿو.
ماهرن موجب هن ميزائل جي ٺهڪندڙ ڊزائن سبب اهو جديد چيني ڊسٽرائرن ۾ استعمال ٿيندڙ معياري عمودي لانچ سيلن (Vertical Launch Cells) ۾ آساني سان فِٽ ٿي وڃي ٿو، جنهن سان بغير وڏين فني تبديلين جي وڌيڪ جنگي جهاز هن هٿيار کي استعمال ڪري سگهن ٿا، ملٽري واچ ميگزين (MWM) موجب.
ان کان اڳ YJ-20 صرف وڏي ٽائپ 055 ڊسٽرائر تي ڏٺو ويو هو، پر تازي وڊيو ثابت ڪري ٿي ته هاڻي اهو وڌيڪ تعداد ۾ موجود ٽائپ 052D ڊسٽرائر تان به فائر ڪري سگهجي ٿو.
ٻئي جنگي جهاز هڪجهڙي يونيورسل ورٽيڪل لانچ سسٽم سان ليس آهن ۽ انهن تي HHQ-9 ڊگهي فاصلي وارو فضائي دفاعي ميزائل، YJ-18 جهاز مخالف ڪروز ميزائل ۽ YJ-100 زميني هدفن تي حملو ڪندڙ ڪروز ميزائل به نصب ڪيا ويندا آهن.
رپورٽن موجب YJ-20 ميزائل جي مار 930 کان 1,240 ميل (1,500 کان 2,000 ڪلوميٽر) تائين آهي. اهو ميزائل سفر دوران ميڪ 6 کان وڌيڪ رفتار سان اڏامي ٿو ۽ آخري مرحلي ۾ رفتار وڌائي لڳ ڀڳ ميڪ 10 تائين پهچي وڃي ٿو، جنهن سبب اهو دنيا جي تيز ترين سامونڊي جهازن تان فائر ٿيندڙ جهاز مخالف ميزائلن مان هڪ آهي.
ملٽري واچ ميگزين موجب YJ-20 پنهنجي وڏي جسامت سبب ڪولڊ لانچ سسٽم استعمال ڪري ٿو. ان ۾ پهرين دٻايل گئس ميزائل کي عمودي لانچ سيل مان ٻاهر ڌڪي ٿي، جنهن کان پوءِ جهاز کان مٿي پهچڻ تي ان جو مکيه انجڻ شروع ٿئي ٿو.
هن طريقي سان لانچ سسٽم تي گرمي ۽ دٻاءُ گهٽ پوي ٿو ۽ وڏي جسامت وارا ميزائل به معياري لانچ سيلن مان محفوظ نموني فائر ڪري سگهجن ٿا.
چين پنهنجي حملي جي حد وڌائي رهيو آهي
تازي وڊيو مان ظاهر ٿئي ٿو ته چين YJ-20 هائپرسونڪ جهاز مخالف ميزائل کي صرف پنهنجي وڏي ٽائپ 055 ڊسٽرائرن تائين محدود نه رکندي، وڌيڪ تعداد ۾ موجود ٽائپ 052D ڊسٽرائرن تي به نصب ڪري رهيو آهي، جنهن سان هن هٿيار سان ليس جنگي جهازن جو انگ وڌي ويندو.
تجزيه نگارن جو چوڻ آهي ته ان سان بيجنگ جي اينٽي ايڪسيس/ايريا ڊينائل (A2/AD) حڪمت عملي وڌيڪ مضبوط ٿيندي، جنهن جو مقصد مخالف نيويز لاءِ چين جي سامونڊي سرحدن يا تائيوان جي ويجهو آپريشن ڪرڻ کي وڌيڪ ڏکيو بڻائڻ آهي.
ٽائپ 055 ڊسٽرائر ۾ 112 يونيورسل ورٽيڪل لانچ سيل موجود آهن، جڏهن ته ننڍو ٽائپ 052D به ساڳئي قسم جي لانچ سسٽم سان ليس آهي، جنهن ڪري ٻنهي قسمن جا جهاز هڪجهڙا ڪيترائي ميزائل فائر ڪري سگهن ٿا.
ڊفينس سيڪيورٽي ايشيا موجب YJ-20 کي اهڙي نموني تيار ڪيو ويو آهي جو اهو معياري لانچ سيلن ۾ آساني سان فِٽ ٿي وڃي ٿو ۽ ان لاءِ الڳ ٻاهرين لانچر لڳائڻ جي ضرورت نٿي پوي، جنهن سان ان کي وڏي بحري ٻيڙي ۾ شامل ڪرڻ وڌيڪ آسان ٿي وڃي ٿو.
رپورٽ موجب چين وٽ هن وقت لڳ ڀڳ 35 ٽائپ 052D ۽ 10 ٽائپ 055 ڊسٽرائر موجود آهن، جنهن سان نظرياتي طور تي 40 کان وڌيڪ جنگي جهاز هن ميزائل کي استعمال ڪرڻ جي صلاحيت رکن ٿا.
بهرحال، جاري ڪيل نئين وڊيو رڳو ايترو ثابت ڪري ٿي ته YJ-20 گهٽ ۾ گهٽ هڪ ٽائپ 052D ڊسٽرائر تي نصب ڪيو ويو آهي، جڏهن ته سڄي ٻيڙي تي ان جي تنصيب جي تصديق اڃا تائين ناهي ٿي.
ماهرن جو چوڻ آهي ته جيڪڏهن هي ميزائل محدود تعداد ۾ به نصب ڪيو ويو هجي، تڏهن به اهو مخالف فوجن جي جنگي رٿابندي کي پيچيده بڻائي ڇڏيندو، ڇاڪاڻ ته انهن کي اهو معلوم ڪرڻ ڏکيو ٿيندو ته ڪهڙا جنگي جهاز YJ-20 سان ليس آهن ۽ وسيع سامونڊي علائقن ۾ انهن جي مسلسل نگراني به هڪ وڏو چئلينج هوندو.
چيني اختيارين اڃا تائين اهو ظاهر نه ڪيو آهي ته YJ-20 ميزائلن مان ڪيترا فوجي سروس ۾ شامل ڪيا ويا آهن يا اهي ڪهڙي حد تائين مختلف جنگي جهازن تي نصب ڪيا ويا آهن.
تبصرے بند ہیں۔